Niederlounde

Uut Wikipedia
Wikselje tou: Navigation, Säike (08)
Niederlounde
Flaage fon Nederland Woapen fon Nederland
Woalspruch: Je Maintiendrai
Nationoalhymne: Wilhelmus
Steede fon Nederland
Amtssproake Niederloundsk, Fräisk
Haudstääd Amsterdam
Stoatsfoarm parlamentariske Monarchie
Flakte
% Woater
{{{Flakte}}} km²
18.41%
Ienwoonere 16.318.199
Munte Euro (EUR)
Tiedzone UTC +1
Fierdai 30 April
Loundkode NLD
Auto-Känteeken NL
Internet TLD .nl
Telefonfoarwoal ++31

Do Niederlounde (Wäästfräisk Nederlân, Niederloundsk Nederland) is n Lound in Wääst-Europa. Ju Haudstääd is Amsterdam un ju Köönigin fon dät Köönichriek is siet 1980 Beatrix. Minister-Präsident is siet 2010 Mark Rutte.

Geografie[Beoarbaidje | Quelltext bearbeiten]

Die hoochste Bierich fon dät Lound is die Vaalserbierich (323 m). Do grootste Äie fon do Niederlounde sunt do Maas, Rhien, Schelde, Waal un Ijssel.

Do Niederlounde wäide begränsed fon:

Geschichte[Beoarbaidje | Quelltext bearbeiten]

Siet 1581 bildede Hollound touhoope mäd Fräislound, Groningen, Seelound, Utrecht, Gelderlound un Overijssel ju föderoale Republik fon do soogen Provinzen (do Niederlounde). Do uur - Drente in dät Aaste un Noud-Braband un Limbuurich hongeden deer n bitsken as Besit bie.

In dät soogentiende Jierhunnert koom ju Republik truch Honnel toun grooten Riekdum un waas deertruch ap ne bestimde Tied ju eerste Grootmacht fon de Waareld, ju groote Kolonien hiede in Äast-Indien un litjere in Afrikoa un Amerikoa (New York waas apgjucht as Nieuw Amsterdam). Ju Republik wuude ferwalted fon n Steedehoolder (stadhouder), die der fon do Provinzen wääld wuude. Dät waas dan immer n Prins fon Oranien.

In dät achttiende Jierhunnert waas dät aal foarbie un wuude dät immer moor tou n litjet Lound, dät toulääst 1795 fon do Frantsosen ärooberd wuude. Do waas dät foarbie mäd Föderalismus un aal do Provinzen wuuden unner Den Haag broacht. So ferloos Wääst-Fräislound dan sien Fräiegaid. Hollound wuud uk noch in two Deele kleeuwd (Noud- un Suudhollound) un so roate dät ätters alwen Provinzen.

As in 1813 do Franzosen fon dän Allianz sloain wuuden wieren, koom die lääste Steedehoolder wier un wuud 1815 tou Köönich uutruupen. Man die Föderalismus koom nit wier un uurs as in Düütsklound un do maaste uur Loundere hääbe Provinzen un Meenten bolde niks tou tällen. Do duuren uk bolde neen oaine Stjuuren hääbe.

Eerste 1986 koom ju tweelfde Provinz Flevolound deertou, ju der bestoant uut Deele fon dän iendiekte Suudersee twiske Hollound un Wäästfräislound.

Provinzen[Beoarbaidje | Quelltext bearbeiten]

Provinzen, Haudstääde un uur wichtige Stääde fon do Niederlounde.
Rang Provinz Fläche km² Anteil % Haudstääd Ienwoonertaal
1 Fryslân 5.723,95 13,95 Ljouwert 642.998
2 Gelderlound 5.154,59 12,56 Arnhem 1.970.865
3 Noudbrabant 5.098,88 12,43 's-Hertogenbosch 2.410.649
4 Noudhollound 4.236,67 10,33 Haarlem 2.595.294
5 Suudhollound 3.478,07 8.48 Den Haag 3.452.323
6 Overijssel 3.438,90 8,38 Zwolle 1.109.250
7 Groningen 2.797,48 6,82 Groningen 575.234
8 Drente 2.756,97 6,72 Assen 483.173
9 Seelound 2.519,27 6,14 Middelburg 379.948
10 Flevolound 2.338,07 5,70 Lelystääd 365.301
11 Limbuurich 2.023,85 4,93 Maastricht 1.135.962
12 Utrecht 1.462,51 3,56 Utrecht 1.171.356
Gesamt 41.029,21 100 16.292.353

Wirtschaft[Beoarbaidje | Quelltext bearbeiten]

Dät Bruttoinloundsprodukt pro Kop waas $39.000 in 2007. In 2007 waas 2% fon ju ganse Wirtschaft Loundwirtschaft, 24,4% Industrie un 73,6% Tjoonste.

Sjuch uk[Beoarbaidje | Quelltext bearbeiten]