LED-Lampe

Uut Wikipedia
Wikselje tou: Navigation, Säike (08)
LED-Lampe mäd Bajonetfout
LED-Lampe mäd Edison E27 (27 mm) Skruuwengewiende.

Ne LED-Lampe is n SSL (Solid state lighting) Lampe apbaud uut ne Gruppe fon Leds (Ljoachtdioden). Do Karakteristieke fon do anwoande Leds in de Lampe bestimme touhoope mäd dän Stroalengswinkel die Luchtstroom, Luchtstäärkte un Faawenwiergoawe.

Wiet Lucht[Beoarbaidje | Quelltext bearbeiten]

Wiet Lucht in LED-Lampen wuud uursproangelk moaked truch mäd Hälpe fon n UV-LED ne fluoresierjende Loage ('Phosphor') tou beljoachten. Intwiske rakt dät uk Variante do der fluks wiet Lucht uutstroalje. Uum wook wiet Lucht tou kriegen wäide wier uur Stoffe ferwoand, do ne woorm-wiete kleur emittierje, as Gould.

Model[Beoarbaidje | Quelltext bearbeiten]

LED-Lampen rakt dät in ferskeedene Modelle, wierbie ju Foarm fon ne gewöönelke Glöipeere mäd eventuel ne groote Edison-Foatenge (E27). Dät rakt uk uum Modelle mäd ne litje Edison E14-Foatenge, GU5.3-Stikfout (Bipin-Foet) of GU10-Bajonetfout.

Bie LED-Lampen sunt die Luchtstroom (in Lumen), ju Lichtstäärkte (in Millicandela) un die Stroalengswinkel (in ̊) relatierd.

Stroalengswinkel[Beoarbaidje | Quelltext bearbeiten]

  • Bie n litjeren Stroalengswinkel wäd ju Luchtstäärkte (Hällegaid) gratter, wülst die Luchtstroom (Masse Lucht) sik nit annert.

Biespil: n 4000 mcd 30̊ LED stroalt juust sofuul Lucht uut as n 1000 mcd 15̊ LED. Die Stroalengswinkel is halwierd in de Bratte as uk in de Hööchte, ju Luchtstäärkte is deermäd fjauermoal so stäärk. Sjuch uk MR16.

Luchtstroom[Beoarbaidje | Quelltext bearbeiten]

Luchtstroom is ne Mäite foar ju Masse Energie ju n Luchtwälle in aal Gjuchten uutsoant. Ju Eenhaid fon Luchtstroom is die Lumen. Die Luchtstroom fon ne Glöipeere fon 40 Watt is t.B. 300 lm .

Luchtstäärkte[Beoarbaidje | Quelltext bearbeiten]

Ju Luchtstäärkte fon ne Luchtwälle is ju Masse Lucht ju de Wälle ourakt. Ju wäd foar LEDs uutdrukt in Millicandela (mcd). 1000 Millicandela is gliek an 1 Candela. Ju Luchtstäärkte is t.B. 590.000 mcd.

Millicandelas ätter Lumen[Beoarbaidje | Quelltext bearbeiten]

Uum annaierjend ju Masse Lumen uuttoureekenjen wäd ju Taal Candelas deeld truch de Deeltaal ju tou dän Stroalengswinkel fon ju Lampe heert (sjuch MR16).

  • Biespil: 590.000 mcd = 590 cd, ne Lampe mäd n Stroalengswinkel fon 40̊, 590/2,64 = 223,48 Lumen.

Foarloage:Luchtstroomtabelle

Millicandela Stroalengswinkel Deele truch
167,22
10̊ 41,82
15̊ 18,50
20̊ 10,48
25̊ 6.71
30̊ 4,67
35̊ 3,44
40̊ 2,64
45̊ 2,09


Faawetemperatuur[Beoarbaidje | Quelltext bearbeiten]

Ju Faawetemperatuur kon anroat wäide in Kelvin of Mired (1 Millione deeld truch de Faawetemperatuur in Kelvin).

Faawetemperatuur Kelvin Mired
Extroa woormwiet < 2700 K 370 M
Woormwiet 3000 - 3200 K 333 - 345 M
Näitroal wiet 5000 K 250 M
Köilwiet > 8000 K 200 M

Foardeele[Beoarbaidje | Quelltext bearbeiten]

As bereekend foar 10.000 Baadenuuren:

Anskafkostenge + (Stroomferbruuk × Stroompries) = Totoale Kostenge
Info bulb.png
Glöipeere
10 × € 0,45 + 25 W × 10.000 h × € 0,18 / kWh = € 49,50
Sparlampe.svg
Spoarlampe
2 × € 6,00 + 11 W × 10.000 h × € 0,18 / kWh = € 31,80
Crystal ktip.png
LED-Lampe
1 × € 25,- + 5 W × 10.000 h × € 0,18 / kWh € 34,-
= € 15,50 blw. - € 2,20

Lieuwensduur[Beoarbaidje | Quelltext bearbeiten]

Ne LED-Lamp kon theoretisk uungefäär 50.000 Baadenuuren meegunge (ne normoale Glöipeere funktioniert in n Truchsleek 1.000 Baadenuuren, Ne Spoarlampe (Kompaktljuchtlampe) twiske 6.000 un 15.000 Baadenuuren, ouhongich fon ju Marke). In n Praxis stoalt sik hääruut, dät ne LED-Lampe in n Truchsleek 10.000 Baadenuuren uuthaalt. Die Luchttouräächfaal uur ju ganse Tied is minner as 30%. Ju Lampe wäd minner heet un is swänk- un steetbeständich. Deerjuun konnen ju Glöipeere un ju Spoarlampe disse Waarmte ferdreege, in Juunsats tou ju LED-Lampe, ju neen hooge Temperatuure ferdreege kon. Dät is die wichtichste Gruund, wieruum apstuuns noch neen LED-Lampen tou kriegen sunt, do der beträfs Luchtärdraach un Formoat gliekwäidich sunt an t.B. ju 60W Glöipeere. Ne LED=Lampe ferdrächt goud dät gaue Ien- un Uutskaltjen, un ju kon sunner Probleme oubländed wäide.

Energieferbruuk[Beoarbaidje | Quelltext bearbeiten]

Do LED-Lampen fon däälich reeke sowät 50% fon ju apnuumene Energie ou in Lucht. Bie ne Spoarlampe is dät sowät 35% un bie ne Glöipeere 10%. Ju Räst wäd uumetou ouroat as Waarmte.

Ienskaltied[Beoarbaidje | Quelltext bearbeiten]

Bie ne Spoarlampe duurt dät eenige Sekunden eer ju dän fulboodige Luchtärdraach rakt, wier ju LED-Lampe fluks ätter dät Ienskaltjen dän fulboodige Luchtärdraach rakt.

Ätterdeele[Beoarbaidje | Quelltext bearbeiten]

LED-Lampen sunt djuur bie n Anskafjen. Eende 2008 kostede ne 6 Watt LED-Lampe (tou ferglieken mäd ne 75 Watt Glöipeere) twiske 25 un 45 Euro. Midde 2009 is die Pries al wät faalen.

LED-Lampen reeke täämelk häl Lucht un dät wäd deeruum ourät, liek in ne LED-Lampe tou kiekjen.

Uk hieden LED-Lampen eenige Jiere häär n litjeren Stroalengswinkel, wiertruch jo minner goadelk wieren uum toun Biepsil n gansen Ruum tou beljuchten. Apstuuns rakt dät genouch LED-Lampen tou koopjen mäd n Stroalengswinkel fon 360̊.

Die grootste Ätterdeel fon LED-Lampen is sunner Twieuwel ju Faawetemperatuur. Ju wäd nämmelk as koold un uunkemoudich fäild. Man apstuuns (Midde 2009) sunt woormwiete un extroa woormwiete LED-Lampen tou kriegen. Do sunt mäd ne gans tänne Gouldloage bedäkt, wiertruch dät Lucht molliger un jeeler wäd.

Uk ju Faawenwiergoawe-Index, ju der wiest of aal Faawen bie Beljuchtenge apa ne natüürelke Wiese wierroat wäide, is bie LED-Lampem noch nit optimoal. Foar ju Akseptierenge fon LED-Beljuchtenge in de Huus is dät n wichtigen Faktor.

Unnersäikenge[Beoarbaidje | Quelltext bearbeiten]

  • Mäd Nanoimprint-Lithographie wäd ju Luchtreekende Uurfläche fon dät Polymeer fergratterd. Uk wäd Unnersäikenge dät uum do LED-Lampen gauer produtsierje tou konnen.[1]

Toukumst[Beoarbaidje | Quelltext bearbeiten]

Weegen do läige Stroomkostenge un dän loange Lieuwendsduur wollen LED-Lampen in de Toukumst woarskienelk fuul fon do uur Lampensoarten ärsätte.

Wällen, Anmäärkengen un Ätterwiesengen[Quelltext bearbeiten]

Wällen, Anmäärkengen un Ätterwiesengen:

  1. BBC-Institute of Photonics