Sark

Uut Wikipedia
Wikselje tou: Navigation, Säike (08)
Sark uut ju Lucht, mäd Brecqhou unner gjuchts
Düssen Artikkel is grootdeelich een Uursättenge in Tonk fon dän düütske Artikkel deer tou.

Sark (Ängelske Noome, uutboald [sɑːk]; Standard-Frantsöösk Sercq [sɛʀk], Sèrtchais Sèr [sɛʀ]) is mäd 5,5 km² Flakte ju fjoodgrootste fon do Kanoal-Ailounde. Dät fon 600 Ljuude bewoonde Ailound heert tou ju Foogdäi (bailwick) Guernsey. Do Kanoalailounde sunt nit Deel fon dät Fereende Köönichriek noch Kroun-Kolonien, man as Kroun-Oaindum (ängelsk: crown dependencies: Foogdäie Guernsey un Jersey) fluks ju britiske Kroune unnerstoald. Wäästelk, tichte-bie in ju Noaberskup, lait dät politisk tou Sark heerende litjere Ailound Brecqhou, deerfon do Oainere jädden uunouhongich fon Sark wäide moaten.

Sark wäd toumäts as „lääst Bolwierk fon dän Feudoalismus[1] beliekteekend, dät oaber fergeene Jiertjaand tou ju „Demokratie“ uurgeen weese skäl.[2] „Bit foar nit so loange Tied, bit 2008, uum niep tou baalen, wuden do Sarkees [...] fon dän lääste Feudoalstoat fon Europa behäärsked.“[3] Indäid is dät Leen hier - un dät häd sik bit däälich tou nit uurd - ju oankelde Foarm fon Lound-Besit; „äächt Gruundoaindum rakt dät nit“.[4] Man ju wuddelke Wichtegaid häd Seeke fon Refoarmen in't fergeene Jiertjaand weesen; in't Besunnere bestimt dät sänt do fäärme demokroatiske Köäre in 2008 nit moor ju Touhoopesättenge fon dät Ailound-Parlemänt.

Wilst die grootste Deel fon ju Befoulkenge ätter dät Ängelske uurgeen is, konnen bloot min Ljuude ju oolde Toal fon Sark baale, dät Sèrtchais (Standard-Frantsöösk: "Sèrcquiais"). Dät honnelt sik uum een normannisk-frantsööske Baalwiese, ju besunners mäd dät Jèrriais fjuund is, dät ap Jersey (Jèrri) boald wäd. Aaldät dät Ailound heel un aal nit groot is, deelde sik dät Sèrtchais aleer in two Baalwiesen. Fääre lät sik mongs uk noch kanne, dät do Normannen "Noudmonljuude" wieren un uurspröänelk een Noudgermaniske Toal boalden: So lät sik die Noome fon dät litje Noaber-Ailound, Brecqhou, as romanisierde Foarm fon ooldnoudisk "Brekkaholm", ferkloorje, dät so ful as "Ailound mäd oubreekene Kuste" betjudt.

Wällen un uur Foutnooten[Beoarbaidje | Quelltext bearbeiten]

  1. Artikel in der „Welt“ vom 5. Juli 2009
  2. Artikel der „Welt“ vom 1. Dezember 2008
  3. Artikel der FAZ vom 6. Oktober 2012.
  4. "There is no true freehold""Offizielle Website". http://www.sark.co.uk/island-life/. Hentet 2013-06-01 .