Steenhuus Bunderhee

Uut Wikipedia
Wikselje tou: Navigation, Säike (08)
Dät Steenhuus Bunderhee
Ienskrift uur dän Iengong fon dän Ounbau
Noudsiede fon dät Steenhuus
Die Touden
Iengong fon dän Ounbau aan ju Suudsiede
Kamin in dän Ounbau

Dät Steenhuus Bunderhee af ju Buurich Bunderhee is aan fon do ooldste äärheeldene Buurgen in Aastfräislound. Ju Toudenbuurich in Bunderhee uut dät 14. Jierhunndert waas Haudlingssit un is nit ferbaud wuuden. Aan wäästelken Ounbau is uut dät Jier 1735. Ju Buurich stoandt in dän Loundkring Lier, 2 km noudaastelk fon Bunde in dät Reiderlound.

Skichte[Beoarbaidje | Quelltext bearbeiten]

In do fäärme Jierhuunerte waas dät Steenhuus wäil een Haudlingsbuurich. In dät 16. Jierhunnert bit 1594 sunt ju Familie Crumminga un Dedeborg as Oainer bekoant. Petrus Ficinus († 1623) uut dät Heertoachdum Geldern wuude in 1595 Oainer fon dät Steenhuus, hie was in dän Tjoonst fon dän Groaf fon Aastfräislound. 1600 wuude dät Huus ferhierd an ju Dochter fon Ficinus un hieren Mon Tiberias van Heteren uut Geldern. 1712 baude Johannes van Heteren oun ju wäästelke Siede een Woonhus oun. Oun ju wäästelke Muure stound ju Ienskrift:

„Dit Hius is gebauwt von Johannes von Heteren als men Schref na De Heilsame geborte unses Heeren Jesu Christy het Jahr 1712 ende is hijr vonaldo op den 28 April De Erste Steen gelecht“.

Ju Familie van Heteren bewoonde dät Huus bit tou dät Eende fon dät 19. Jierhunndert. Uut ju Tied is uk n deerbie stounde litje „Stokhus“ aastelk fon dän Touden. Ätter ju Familie van Heteren keem dät Huus in dän Besit fon ju Familie Elias. 1972 kreech dät Huus n nai Dak.

1976 wuude ju Aastfräiske Loundskup die naie Oainer fon dät Steenhuus. Dät wuude fon 1976 bit 1978 renovierd. Fon 1978 bit 2002 waas deer die Sit fon ju Nouddüütske Oargelakademie. Deer keemen Professore uut de ganse Waareld bie do historiske Oargele fon ju Oargelloundskup Aastfräislound. Do Oargele un uur Instumente keemen 2002 ätter dät Organeum in Weener. Twiske 2002 un 2008 waas dät Huus ferhierd. Fon 2008 bit 2010 tou waas dät Huus nit bewoond. Fon April 2010 bit Meerte 2011 tou wuude dät Huus foar 400.000 Euro truch ju Aastfräiske Loundskup renovierd.

Däälich[Beoarbaidje | Quelltext bearbeiten]

Sänt 2011 is dät Steenhuus is nu n kulturääl Säntrum mäd een Uutstaalenge uur ju Skichte fon do aastfräisken Haudinge un uur dät Steenhus. Die oungränsede Buurenpark skäl uk foar dät Publikum eepend wäide. Foar Besäikere wäd dät Steenhuus tuunsdeeges uum 15 Uur eepend.

Baubeskrieuwenge[Beoarbaidje | Quelltext bearbeiten]

Die Touden is 15,2 m hooch un 11,40 × 7,60 m groot, ju Muure sunt unner 1,60 m un buppe 0,90 m tjuk. Do Steene sunt Klaastermoppen mäd dät Formoat 29 × 14 × 9 cm. Die Ounbau is 20,1 × 11,4 m groot.

Sjuch uk[Beoarbaidje | Quelltext bearbeiten]

Literatuur[Beoarbaidje | Quelltext bearbeiten]

  • Rolf Bärenfänger: Ostfriesische Verteidigung. Steinhäuser und Burgen. In: Matthias Utermann (Hrsg.): Archäologie mittelalterlicher Burgen. Deutsche Gesellschaft für Archäologie des Mittelalters und der Neuzeit e. V., Paderborn 2008, ISSN 1619-1439 (Print), ISSN 1619-148X (Internet), S. 69–76 (Mitteilungen der Deutschen Gesellschaft für Archäologie des Mittelalters und der Neuzeit. Nr. 20) (online) (PDF-Datei; 3,55 MB).
  • Jan Pieter Kok: De Stins. Bastion van de Vrijstaat Terschelling. Koninklijke Van Gorcum, Assen 2007, ISBN 978-90-232-4345-8 (online).
  • Hajo van Lengen: Das Steinhaus von Bunderhee und die Unkenburg in Leer. In: Rolf Bärenfänger (Hrsg.): Ostfriesland. Theiss, Stuttgart 1999, ISBN 3-8062-1415-8, S. 206–210 (Führer zu archäologischen Denkmälern in Deutschland. Bd. 35).
  • Hajo van Lengen: Zur Baugeschichte des Steinhauses in Bunderhee. In: Ostfriesland. Zeitschrift für Kultur, Wirtschaft und Verkehr. Nr. 2, 1978, S. 8–14.
  • Eva Requardt-Schohaus: Steinhaus im Spannungsfeld. Nahe dem historischen Steinhaus in Bunderhee soll ein Windpark errichtet werden. In: Ostfriesland Magazin. Nr. 1, 2003, S. 48–53.
  • Wolfgang Rüther: Hausbau zwischen Landes- und Wirtschaftsgeschichte. Die Bauernhäuser der Krummhörn vom 16. bis zum 20. Jahrhundert. Diss. Münster 1999 (online).
  • Alger Schmidt: Das Steinhaus in Bunderhee. Baubeschreibung nach der Restaurierung 1976-1978. In: Ostfriesland. Zeitschrift für Kultur, Wirtschaft und Verkehr. Nr. 2, 1978, S. 1–8.
  • Wolfgang Schwarz: Ausgrabung am Steinhaus zu Bunderhee. In: Ostfriesland. Zeitschrift für Kultur, Wirtschaft und Verkehr. Nr. 2, 1978, S. 14–18.
  • Johannes-Vienne Smidt, Erica Smidt-Oberdieck: Das Steinhaus zu Bunderhee. Seine Wechselbeziehungen zu Ukeborg, Drakemund und Fürstenjagdhaus. Ostfriesische Landschaft, Aurich 1970. (Ostfriesische Familienkunde. Bd. 3).
  • Harm Wiemann; Samtgemeinde Bunde (Hrsg.): Aus vergangenen Tagen. Chronik der Samtgemeinde Bunde. Selbstverlag, Bunde 1983, S. 39–43.

Ferbiendengen ätter buuten[Beoarbaidje | Quelltext bearbeiten]

Commons Commons: Steenhuus Bunderhee – Sammelenge fon Bielden, Filme un Heerdoatäie
 
Bauwierke in do Fräislounde
Scharrel Windmühle.JPG

Säärken
Loangholt | Idafeen | Meente Aastrauderfeen | Meente Rauderfeen | Bunde | Veenhusen | Gandersum | Warsingsfehn | Uplengen | Tjootern un Amdorf | Oamde | Hylpen | Grou | Ljouwert | It Hearrenfean
Määlne
Wiendmäälne | Idafeen | Meente Rauderfeen | Burloage | Warsingsfehn
Uur
Aastfräisk Huus | Molkeräi | Ticheläi | Buurich Stickhusen | Steenhuus Bunderhee | Oamse-Speerwierk | Leda-Speerwierk | Woatertouden Oamde | Snitser Woaterpoute | Roadhuus fon Frjentsjer | Ooldehou Ljouwert | Skierstins Feanwâlden | Achmeatouden Ljouwert